ĐÁI THÁO ĐƯỜNG THAI KỲ – HIỂU ĐỂ BẢO VỆ MẸ VÀ BÉ
1. Đái tháo đường thai kỳ là gì?
Đái tháo đường thai kỳ (ĐTĐTK) là tình trạng mức đường huyết tăng cao lần đầu tiên được phát hiện trong thời kỳ mang thai. Bệnh thường xuất hiện vào tam cá nguyệt thứ hai hoặc thứ ba do sự thay đổi nội tiết tố khiến cơ thể mẹ khó sử dụng insulin hiệu quả.
ĐTĐTK không phải là hiếm – khoảng 10–20% phụ nữ mang thai có thể gặp phải. Tuy nhiên, nếu được phát hiện và kiểm soát tốt, mẹ bầu vẫn có một thai kỳ hoàn toàn khỏe mạnh.
2. Ai có nguy cơ cao mắc đái tháo đường thai kỳ?
- Mẹ mang thai trên 25 tuổi
- Thừa cân, béo phì trước hoặc trong thai kỳ
- Gia đình có người mắc tiểu đường
- Tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu
- Từng sinh em bé > 4kg
- Từng bị ĐTĐTK ở lần mang thai trước
3. Dấu hiệu nhận biết
Phần lớn mẹ bầu không có triệu chứng rõ ràng, vì vậy việc tầm soát là cực kỳ quan trọng. Một số biểu hiện có thể gặp:
- Khát nước nhiều
- Đi tiểu nhiều
- Mệt mỏi, sụt cân
- Nhiễm nấm âm đạo tái phát
Nhưng nhắc lại: hầu hết không có dấu hiệu, nên đừng chờ đến khi có triệu chứng mới đi kiểm tra!
4. Tầm soát và chẩn đoán
Bác sĩ khuyến cáo tất cả phụ nữ mang thai nên tầm soát ĐTĐTK từ tuần 24–28 bằng nghiệm pháp dung nạp đường 75g (OGTT).
Những mẹ thuộc nhóm nguy cơ cao sẽ được tầm soát sớm hơn.
Tầm soát đơn giản, nhanh chóng và rất quan trọng cho sự an toàn của cả mẹ và bé.
5. Đái tháo đường thai kỳ có nguy hiểm không?
Nếu không kiểm soát tốt, ĐTĐTK có thể gây ra:
Đối với mẹ
- Tiền sản giật
- Sinh mổ cao hơn
- Tăng nguy cơ tiểu đường type 2 sau sinh
Đối với thai nhi
- Thai to (macrosomia)
- Khó sinh, nguy cơ kẹt vai
- Hạ đường huyết sau sinh
- Nguy cơ béo phì và tiểu đường khi trưởng thành
Nhưng đừng quá lo lắng – 90% mẹ bầu kiểm soát tốt sẽ sinh con khỏe mạnh.
6. Cách kiểm soát đái tháo đường thai kỳ
🌿 Chế độ ăn uống khoa học
- Ăn nhiều rau xanh, chất xơ
- Hạn chế tinh bột nhanh: bánh mì trắng, cơm trắng nhiều
- Chia nhỏ bữa ăn (5–6 bữa/ngày)
- Uống đủ nước và tránh đồ uống có đường
🏃♀️ Vận động
- Đi bộ 30 phút/ngày
- Yoga, bơi lội dành cho bà bầu
- Tránh vận động mạnh hoặc nguy hiểm
💉 Theo dõi đường huyết
- Đo đường huyết tại nhà theo hướng dẫn bác sĩ
- Một số trường hợp cần dùng insulin để kiểm soát đường huyết an toàn
7. Sau sinh cần làm gì?
- Kiểm tra lại đường huyết sau sinh 6–12 tuần
- Duy trì chế độ ăn và lối sống lành mạnh
- Theo dõi định kỳ vì mẹ từng bị ĐTĐTK có nguy cơ mắc tiểu đường type 2 cao hơn
🔔 Thông điệp truyền thông
Đái tháo đường thai kỳ không đáng sợ – điều đáng sợ là không tầm soát!
Phát hiện sớm – Kiểm soát tốt – Mẹ khỏe, bé khỏe.
