HƠN 1 NĂM ĐAU DỮ DỘI VÙNG MẶT SAU KHI MẮC ZONA, NGƯỜI ĐÀN ÔNG ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ BẰNG TIÊM PHONG BẾ

Suốt hơn một năm qua, ông N.Đ.H (68 tuổi, Hà Nội) phải sống trong những cơn đau dữ dội vùng mặt và trán bên trái. Những cơn đau rát, bỏng buốt kéo dài khiến vùng mặt của ông thường xuyên đỏ rực, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống.

Cơn đau xuất hiện sau khi ông H. mắc zona thần kinh. Ban đầu, ông chỉ cảm thấy đau rát vùng mặt và trán nhưng chưa xác định được nguyên nhân. Vài ngày sau, khi xuất hiện các tổn thương ngoài da ở vùng trán phía trên lông mày trái, ông mới được chẩn đoán mắc zona thần kinh.

Sau khi điều trị zona, các tổn thương ngoài da dần khỏi nhưng những cơn đau vẫn kéo dài dai dẳng. Hơn một năm qua, ông H. phải sử dụng thuốc giảm đau hàng tháng và tái khám theo lịch hẹn nhưng tình trạng đau không cải thiện đáng kể. Được người quen giới thiệu, ông đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương thăm khám.

TS.BS Vũ Minh Điền, Phó Trưởng khoa Nội tổng hợp, cho biết ông H. nhập viện trong tình trạng đau nhiều vùng mặt và trán bên trái, kèm theo mất ngủ kéo dài, mệt mỏi. Sau khi thăm khám và đánh giá toàn trạng, các bác sĩ xác định người bệnh bị đau thần kinh sau zona và chỉ định điều trị bằng phương pháp tiêm phong bế chọn lọc, sử dụng thuốc chống viêm kết hợp thuốc gây tê tại chỗ.

Sau mũi tiêm phong bế đầu tiên, tình trạng đau của ông H. giảm hẳn. Ông được các bác sĩ hẹn tiêm mũi thứ hai sau 10 ngày để tiếp tục kiểm soát triệu chứng.

Theo TS.BS Vũ Minh Điền, hiện có nhiều phương pháp điều trị đau thần kinh sau zona, từ sử dụng thuốc đến các kỹ thuật can thiệp. Việc lựa chọn phương pháp điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân, vị trí, mức độ và cường độ đau của từng người bệnh.

“Với những trường hợp mắc zona thần kinh ở giai đoạn sớm, việc điều trị kịp thời có ý nghĩa quan trọng trong kiểm soát bệnh và hạn chế biến chứng. Tuy nhiên, ở một số trường hợp, dù tổn thương ngoài da đã lành, người bệnh vẫn có thể xuất hiện đau kéo dài do tổn thương thần kinh. Tình trạng này có thể gây ảnh hưởng lớn đến sức khỏe, giấc ngủ và chất lượng cuộc sống”, TS.BS Vũ Minh Điền cho biết.

Đau thần kinh sau zona là một trong những biến chứng thường gặp của bệnh zona, đặc biệt ở người lớn tuổi. Người bệnh có thể cảm thấy đau bỏng rát, đau như điện giật, châm chích hoặc tăng cảm giác đau tại vùng da từng bị tổn thương do zona. Cơn đau có thể kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm sau khi các tổn thương trên da đã lành.

Đối với những trường hợp đau kéo dài, bác sĩ sẽ đánh giá cụ thể vị trí, mức độ, tính chất và cường độ cơn đau để lựa chọn phác đồ điều trị phù hợp. Các phương pháp  điều trị có thể bao gồm thuốc điều trị thuốc điều trị đau thần kinh, thuốc giảm đau hoặc các kỹ thuật can thiệp tùy từng trường hợp.

“Phương pháp tiêm phong bế với thuốc chống viêm và gây tê tại chỗ có thể giúp giảm nhanh tín hiệu đau tại vùng thần kinh bị ảnh hưởng, từ đó hỗ trợ kiểm soát cơn đau và kéo dài thời gian ổn định cho người bệnh. Tùy thuộc vào mức độ đau, vị trí đau và đáp ứng của từng người bệnh, bác sĩ có thể chỉ định thực hiện lại kỹ thuật này một hoặc nhiều lần”, TS.BS Vũ Minh Điền chia sẻ.

Bệnh zona thần kinh là tình trạng nhiễm virus Varicella‑Zoster tái hoạt động, gây phát ban dạng mụn nước dọc theo dây thần kinh kèm đau rát và thường kéo dài khoảng từ 2 đến 4 tuần, có thể gây biến chứng đau dây thần kinh sau zona. Sau khi mắc bệnh, virus không bị hệ miễn dịch của cơ thể thanh lọc hoàn toàn mà lại tiềm ẩn, trú ngụ trong các hạch thần kinh. Khi sức đề kháng của cơ thể suy giảm, virus có thể tái hoạt động, gây ra những tổn thương trục sợi dây thần kinh gây đau đớn. Nên việc tiêm phòng vắc xin zona vô cùng cần thiết để phòng virus này tái hoạt động trở lại.

Một trong những biến chứng đáng lưu ý của zona là đau thần kinh sau zona. Tình trạng này có thể kéo dài dai dẳng, đặc biệt ở người cao tuổi, khiến người bệnh mất ngủ, suy giảm sức khỏe và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống.

TS.BS Vũ Minh Điền khuyến cáo, những người từ 60 tuổi trở lên, người có bệnh lý nền, suy giảm miễn dịch, mắc ung thư hoặc phải sử dụng thuốc corticosteroid kéo dài nên chủ động trao đổi với bác sĩ về việc tiêm vắc xin phòng zona.

“Ngay cả những người đã từng mắc zona thần kinh cũng có thể trao đổi với bác sĩ để được tư vấn về việc tiêm vắc xin phòng zona, bởi virus vẫn có thể tái hoạt động. Việc tiêm phòng giúp giảm nguy cơ mắc zona và các biến chứng liên quan, , trong đó có đau thần kinh sau zona”, TS.BS Vũ Minh Điền khuyến cáo.

TS.BS Vũ Minh Điền cũng lưu ý, điều trị đau thần kinh sau zona thường phức tạp và cần được cá thể hóa. Người bệnh không nên tự ý mua hoặc sử dụng thuốc giảm đau kéo dài khi chưa có chỉ định của bác sĩ, bởi một số thuốc có thể gây tác dụng phụ hoặc không phù hợp với tình trạng bệnh.

Khi xuất hiện các triệu chứng đau kéo dài sau zona, đặc biệt là đau dữ dội, đau bỏng rát, đau như điện giật hoặc ảnh hưởng đến giấc ngủ và sinh hoạt, người bệnh nên đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám, đánh giá và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Bài và ảnh: Phòng Công tác xã hội